Alanya Kalesi Deniz Feneri

Alanya Kalesi’ndeki Historyî Deniz Feneri

Alanya Kalesi’nin surları üzerinde yer alan tarihî Deniz Feneri, liman girişindeki günümüzde kullanılan modern fenerden farklı bir yapıdır. Kale içerisindeki yüksek konumu sayesinde denizden yaklaşan gemilerin Alanya kıyılarını ve yarımadayı fark etmesine yardımcı olmuştur.

Fener yapısının geçmişi Osmanlı dönemine kadar uzanmaktadır. Yapının, 18. yüzyılın ilk dönemlerinde Nevşehirli Damat İbrahim Paşa tarafından yaptırıldığı bilinmektedir. Zaman içerisinde çeşitli müdahaleler ve yenilemeler geçiren yapı, özellikle Cumhuriyet döneminde yapılan düzenlemelerle bugünkü görünümüne yaklaşmıştır.

Dikdörtgen bir plana sahip olan yapı iki ana bölümden meydana gelmektedir. Bölümlerden biri Alanya Kalesi’nin mevcut surları üzerine yerleştirilmiştir. Gemilere ışık sağlayan fener kısmı da bu bölümde bulunmaktadır. Diğer alanların ise fenerin işletilmesi sırasında görev yapan kişilerin çalışma ve günlük ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kullanıldığı düşünülmektedir.

Alanya’nın tarih boyunca önemli bir liman kenti olması, bu tür denizcilik yapılarının önemini artırmıştır. Kızılkule, Selçuklu Tersanesi, Tophane ve liman çevresindeki surlarla birlikte Deniz Feneri de bölgenin deniz ulaşımı ve güvenliği açısından oluşturduğu tarihî bütünün parçalarından biridir.

Fenerin denize hâkim konumu, özellikle kıyıya yaklaşan deniz araçlarının yönlerini belirlemelerinde önemli bir avantaj sağlamıştır. Yapının deniz tarafına bakan kısmı bu amaç doğrultusunda değerlendirilirken, diğer bölümlerinin fener hizmetlerinin yürütülmesine yönelik kullanıldığı düşünülmektedir.

Günümüzde tarihî Deniz Feneri’nin denetimi ve ilgili işlemleri Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına bağlı yetkili birimler tarafından yürütülmektedir.

Osmanlı döneminden günümüze ulaşan geçmişi, Alanya Kalesi’nin surları üzerindeki konumu ve denizcilik tarihindeki rolü sayesinde tarihî Deniz Feneri, Alanya’nın kültürel mirası içerisinde dikkat çeken yapılardan biri olmayı sürdürmektedir.