History of Alanya Castle Hamam Yapısı

Historyi Hamam Yapısı, Alanya Kalesi’nin Aşağı Kale bölümünde, Kızılkule’nin güneyinde yer almaktadır. Üzerindeki Geleneksel Alanya Evi ile birlikte değerlendirilen yapı, geçmişte Çarşı Hamamı olarak kullanılmıştır. Bu nedenle üstündeki ev halk arasında “Hamamlı Ev” adıyla da bilinmektedir.

Hamam; moloz taş, tuğla ve kireç harcı kullanılarak inşa edilmiştir. Cumhuriyet döneminde gerçekleştirilen bazı onarımlarda ise çimento harçlı beton kullanılmıştır. Yapı, enine düzenlenmiş sıcaklık bölümü ve iki özel yıkanma hücresinden oluşan çifte halvetli planıyla geleneksel Türk hamamı mimarisinin özelliklerini taşımaktadır.

Sıcaklık bölümü kare planlıdır. Mekânın ortası büyük bir kubbeyle, köşelerdeki halvet hücreleri ise daha küçük kubbelerle örtülmüştür. Bu düzenin 12. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar Anadolu’daki Türk hamamlarında yaygın biçimde kullanıldığı belirtilmektedir.

Hamamın içi, kubbede bulunan ve “fil gözü” adı verilen küçük açıklıklardan giren doğal ışıkla aydınlatılmıştır. Bu açıklıklar, hamam içerisindeki mahremiyeti korurken sıcaklık bölümüne gün ışığının ulaşmasını sağlamıştır.

Yapının suyu, 13. yüzyılda inşa edilen Girne Çeşmesi’nin arkasındaki su deposundan karşılanmıştır. Bu depoya su, kale surlarının dışında bulunan doğal bir kaynaktan getirilmiş; buradan hamamın ihtiyaç duyduğu bölümlere aktarılmıştır. Böylece çeşme, depo ve hamam arasında bütünleşmiş bir su sistemi oluşturulmuştur.

Historyi hamam, 1960’lı yıllara kadar üzerinde bulunan evin sahipleri tarafından işletilmiştir. Günümüzde yapı; geleneksel Alanya konut mimarisi, hamam kültürü ve kale içerisindeki tarihî su dağıtım sistemini aynı alanda göstermesi bakımından önemli bir kültür mirasıdır.