Alaaddin Keykubat Sarayı

Alaaddin Keykubat Sarayı, Alanya Kalesi’nin en yüksek ve en korunaklı bölümü olan İçkale’nin güneydoğu köşesinde yer alan Selçuklu saray kompleksidir. Alanya’nın 1221 yılında Anadolu Selçuklu Sultanı I. Alaaddin Keykubat tarafından alınmasının ardından gerçekleştirilen kapsamlı imar çalışmaları sırasında yaptırılmıştır. Sarayın askerî yönetim, devlet işleri ve hükümdarın Alaiye’de bulunduğu dönemlerde konaklama amacıyla kullanıldığı kabul edilmektedir.

Günümüzde saraydan bütünüyle ayakta kalan bir bina yerine, geniş bir düzlük üzerinde çeşitli duvarlar, mekân temelleri ve yapı kalıntıları görülmektedir. Saray alanı, güneybatı kenarı boyunca uzanan ve teras oluşturan bir duvarla İçkale’nin diğer bölümlerinden ayrılmıştır. Bu düzenleme saray bölümünün kontrollü ve özel bir alan olarak planlandığını göstermektedir.

13. yüzyıl Selçuklu saraylarında ahşabın yoğun biçimde kullanılması nedeniyle yapının üst bölümleri günümüze ulaşamamıştır. Sarayın iç mekânlarında çiniler, freskler ve Selçuklu ahşap işçiliği örneklerinin bulunduğu düşünülmektedir. Ancak bu ayrıntılar, sarayın tamamı korunmadığı için mimari karşılaştırmalara ve kalıntıların değerlendirilmesine dayanmaktadır.

Sarayın kuzeyinde törensel amaçlarla kullanıldığı değerlendirilen bir avlu bulunmaktadır. Avlunun bitiminde, tonozlu koğuş ile ön avlu arasında Bizans döneminden kalan İçkale Kilisesi yer alır. Saray, kilise, askerî mekânlar ve avluların birbirine yakın konumu, İçkale’nin farklı dönemlerde hem yönetim hem savunma hem de dinî amaçlarla kullanılan çok katmanlı bir merkez olduğunu göstermektedir.

Alaaddin Keykubat Sarayı; Kızılkule, Tersane, Tophane, Ehmedek ve çok sayıdaki sarnıçla birlikte Alanya’nın Selçuklu dönemindeki yükselişini temsil eder. Günümüzde büyük ölçüde temel ve duvar kalıntıları hâlinde olsa da Alanya’nın bir dönem Selçuklu hükümdarlarının kışlık yönetim merkezlerinden biri olduğunu gösteren en önemli yapılardandır.