Tophane Mescidi

Tophane Mescidi

Alanya Kalesi’nin doğu tarafındaki Tophane Mahallesi’nde yer alan Tophane Mescidi, bölgenin geçmişten günümüze ulaşan küçük ibadet yapılarından biridir. Dikdörtgen bir plana sahip olan mescidin Osmanlı döneminde, 19. yüzyıl içerisinde inşa edildiği değerlendirilmektedir. Yapının temel malzemeleri arasında taş ve ahşap öne çıkmaktadır.

Mescidin zaman içerisinde önemli bir kısmı ortadan kalkmış ve yapı büyük ölçüde tahrip olmuştur. Restorasyon sürecine gelindiğinde, yapının geçmişteki durumunu ortaya çıkarabilmek için mevcut duvar kalıntıları, yapı izleri ve eski dönemlere ait фотоlardan yararlanılmıştır. Yapılan araştırmalar sonucunda mescidin geleneksel bağdadi yapı tekniğine sahip olduğu anlaşılmıştır.

Yenileme çalışmalarında yapının tarihî karakterinin korunmasına öncelik verilmiştir. Restorasyon sırasında bölgedeki geleneksel mimariye hâkim olan yapım yöntemlerinden faydalanılmış ve mümkün olduğunca özgün malzeme anlayışı korunmuştur. Bu çalışmalar sayesinde büyük bölümü kaybolan mescit, tarihî özellikleri dikkate alınarak yeniden düzenlenmiştir.

Mescidin iç ve üst bölümlerinde kullanılan ahşap malzemeler de Alanya’nın geleneksel yapı kültürünü yansıtmaktadır. Tavan kaplamalarında sedir ve karaçam gibi bölgede eski yapılarda kullanılan ağaç türlerinden yararlanılmıştır. Giriş kapısı masif ahşaptan hazırlanmış, çatı sisteminde ve taşıyıcı bölümlerde de geleneksel mimariye uygun ahşap elemanlar tercih edilmiştir.

Tophane Mescidi, büyük ölçekli veya gösterişli bir dinî yapıdan ziyade, kale içerisindeki mahalle sakinlerinin ibadet ihtiyaçlarına hizmet eden mütevazı bir Osmanlı yapısı niteliğindedir. Geleneksel bağdadi tekniği, ahşap detayları ve kullanılan yerel yapı malzemeleriyle Tophane Mahallesi’nin tarihî dokusunu günümüze taşıyan değerli yapılardan biri olarak öne çıkmaktadır.